《童蒙须知》全文
yuánxù
原叙
夫童蒙之学，始于衣服冠履，次及言语步趋，次及洒扫涓洁，次及读书写文字，及有杂细事宜。皆所当知。今逐目条列，名曰《童蒙须知》。若其修身治心、事亲接物、与夫穷理尽性之要，自有圣贤典训，昭然可考。当次第晓达,兹不复详著云。
yúnzhāorán
kě
kǎo
dāngcì
dì
xiǎodá
zī
bú
fùxiángzhù
fūqióng
lǐ
jìn
xìng
zhī
yào
zì
yǒushèngxiándiǎnxùn
zhī
ruò
qí
xiūshēnzhì
xīn
shì
qīn
jiē
wù
yǔ
dāngzhī
jīn
zhúmùtiáo
liè
míngyuē
tóngméngxū
dú
shū
xiěwén
zì
jí
yǒu
zá
xì
shì
yí
jiē
suǒ
jí
yán
yǔ
bù
qū
cì
jí
sǎ
sǎojuān
jié
cì
jí
fū
tóngméngzhī
xué
shǐ
yú
yī
fúguānlǚ
cì
衣服冠履第一
大抵为人，先要身体端整。自冠巾、衣服、鞋袜、皆须收拾爱护，
chánglìngguānjīn
yī
fú
xié
wà
jiē
xūshōushi
ài
hù
dà
dǐ
wéi
rén
xiānyàoshēn
tǐ
duānzhěng
zì
yīfúguānlǚdìyī
常令洁净整齐。我先人常训子弟云：
nán
zǐ
yǒusān
jǐn
wèi
tóu
jǐn
yāo
jǐn
jiǎo
jiéjìngzhěngqíwǒxiānrénchángxùnzǐdìyún
“男子有三紧。谓头紧、腰紧、脚紧。”头，谓头巾。未冠者总髻。腰谓以绦或带束腰。脚谓鞋袜。此三者要紧束，不可宽慢。宽慢则身体放肆，不端严，为人所轻贱矣。
凡着衣服，必先提整衿领，结两
rèn
niǔ
dài
bù
kě
lìngyǒuquèluò
yǐn
shízhàoguǎn
fánzhuó
yī
fú
bì
xiān
tízhěngjīn
lǐng
jiéliǎng
fàng
sì
bùduānyán
wéi
rénsuǒqīngjiàn
yǐ
zhěyào
jǐn
shù
bù
kěkuānmàn
kuānmàn
zéshēn
tǐ
wèi
yǐ
tāohuòdàishùyāo
jiǎowèi
xié
wà
cǐ
sān
jǐn
tóu
wèi
tóu
jīn
wèiguànzhězǒng
jì
yāo
衽纽带，不可令有阙落。饮食照管，
勿令污坏；行路看顾，勿令泥渍。
凡脱衣服，必齐整折叠箱箧中。勿散乱顿放，则不为尘埃杂秽所污。仍易于寻取，不致散失。着衣既久，则不免垢腻。须要勤勤洗浣。破绽
zé
bǔ
zhuìzhī
jìn
bǔ
zhuìwú
hài
zhǐ
yàowán
jié
zé
bùmiǎngòu
nì
xū
yàoqín
qín
xǐhuàn
pòzhàn
réng
yì
yú
xún
qǔ
bú
zhì
sàn
shī
zhuó
yī
jì
jiǔ
wù
sǎnluàndùnfàng
zé
bù
wéichén
āi
zá
huìsuǒ
wū
fán
tuō
yī
fú
bì
qízhěngzhé
diéxiāngqièzhōng
wùlìngwūhuàixínglùkàngùwùlìngnízì
则补缀之。尽补缀无害，只要完洁。
凡盥面，必以巾帨遮护衣领，卷
shùliǎngxiù
wù
lìngyǒusuǒ
shī
fán
jiù
láo
yì
fánguànmiàn
bì
yǐ
jīn
shuìzhē
hù
yī
lǐng
juǎn
束两袖，勿令有所湿。凡就劳役，必去上笼衣服，只着短便，爱护勿使损污。凡日中所着衣服，夜卧必更，则不藏蚤虱，不即敝坏。苟能
gēng
zé
bùcángzǎo
shī
bù
jí
bì
huài
gǒunéng
shǐ
sǔn
wū
fán
rìzhōngsuǒzhuó
yī
fú
yè
wò
bì
bì
qùshànglǒng
yī
fú
zhīzhuóduǎnbiàn
ài
hù
wù
如此，则不但威仪可法，又可不费衣服。晏子一狐裘三十年。虽意在以俭化俗，亦其爱惜有道也，此最饬身之要，毋忽。
言语步趋第二
凡为人子弟，须是常低声下气，语言详缓，不可高言喧哄、浮言戏笑。父兄长上有所教督，但当低首
tīngshòu
bù
kěwàngzì
yì
lùn
zhǎngshàngjiǎn
zé
xiào
fùxiōngzhǎngshàngyǒusuǒjiào
dū
dàndāngdīshǒu
yǔ
yánxiánghuǎn
bù
kě
gāoyánxuānhǒng
fú
yán
xì
fán
wéi
rén
zǐ
dì
xū
shìchángdīshēngxià
qì
yán
yǔ
bù
qū
dì
èr
chìshēnzhī
yào
wú
hū
yǐ
jiǎnhuà
sú
yì
qí
ài
xī
yǒudào
yě
cǐ
zuì
yī
fú
yàn
zǐ
yī
hú
qiúsān
shínián
suī
yì
zài
rúcǐzébúdànwēiyíkěfǎyòukěbùfèi
听受，不可妄自议论。长上检责，或有过误，不可便自分解，姑且隐默。久却徐徐细意条陈，云此事恐
mò
jiǔ
què
xú
xú
xì
yì
tiáochén
yún
cǐ
shìkǒng
huòyǒuguòwù
bù
kě
biàn
zì
fēn
jiě
gū
qiě
yǐn
是如此，向者当是偶尔遗忘。或曰：当是偶尔思省未至。若尔，则无伤
wǔ
shì
lǐ
zì
míng
zhì
yúpéngyǒufènshàng
yì
dāngshì
ǒu
ěr
sī
xǐngwèi
zhì
ruò
ěr
zé
wúshāng
shìrúcǐxiàngzhědāngshìǒuěryíwànghuòyuē
忤，事理自明。至于朋友分上，亦当如此。
凡闻人所为不善，下至婢仆违过，宜且包藏，不应便尔声言。当相告语，使其知改。
凡行步趋跄，须是端正，不可疾走跳踯。若父母长上有所唤召，却当疾走而前，不可舒缓。
dāng
jí
zǒu
ér
qián
bù
kě
shūhuǎn
zǒutiào
zhí
ruò
fù
mǔzhǎngshàngyǒusuǒhuànzhào
què
fánxíngbù
qūqiàng
xū
shìduānzhèng
bù
kě
jí
xiānggào
yǔ
shǐ
qí
zhī
gǎi
guò
yí
qiěbāocáng
bùyìngbiàn
ěrshēngyán
dāng
fánwénrén
suǒwéi
búshàn
xià
zhì
bì
pú
wéi
dāngrú
cǐ